Cariës
De meesten van ons weten dat gaatjes (ook cariës) ontstaan door het gebruik van suiker. Maar hoe gaat dat in zijn werk? Een belangrijke veroorzaker van gaatjes woont in de tandplaque. Het is een bacterie die onder de meest barre omstandigheden zich nog kan vermenigvuldigen. Deze bacterie heet Streptococcus Mutans.
Wanneer er suiker wordt gegeten doet de Streptococcus Mutans met de maaltijd mee en maakt van de suiker behalve een kleverige stof ook een zuur. Dit kan deze kwelgeest heel erg goed. Het speeksel kan niet door de tandplaque heendringen. Daardoor wordt het zuur wat deze bacteriën maken niet weggespoeld. Het glazuur (de buitenste keiharde laag van tand of kies) wordt door dit zuur zacht en lost op (zoals azijn kalkaanslag op kranen kan oplossen).
In het gebit zijn bepaalde plekken waar het lastiger is om de tandplak weg te halen. Op deze plekken ontstaan de meeste gaatjes. Dit gebeurt vooral snel in de groeven van de kiezen op het kauwvlak, tussen tanden en kiezen en langs het tandvlees.
Hoe kunnen we dit voorkomen?
- Regelmatig alle tandplak verwijderen, minimaal 1 keer per 24 uur.
- Extra aandacht besteden aan de lastige plekken.
- Het glazuuroppervlak van de tanden en kiezen sterker maken door 2 maal daags te poetsen met een fluoride houdende tandpasta.
- De vermeerdering van de bacteriën tegengaan door 3 maal daags een kwartiertje te kauwen op een xylitol houdende kauwgom.
Behandeling
Wanneer er een gaatje in kies of tand is gevonden moet dit gerepareerd worden. Voor een pijnloze behandeling wordt de bewuste tand of kies verdoofd. Hierna kan de tandarts de tand of kies schoonmaken en het gaatje een goede vorm geven zodat het gevuld kan worden. Het vormgeven gebeurt met een sneldraaiende boor en het schoonmaken met een langzaam draaiende boor. Wanneer dit klaar is wordt er bij wat grotere gaatjes een bandje om de kies gelegd, zodat het vulmateriaal niet tussen de tanden wordt doorgedrukt. Meestal wordt er bij de jeugdtandverzorging wit vulmateriaal gebruikt, composiet of glasionomeer. De tand wordt goed drooggelegd met wattenrollen en vervolgens wordt de vulling aangebracht met kleine beetjes tegelijk, die laagje voor laagje met speciaal licht worden uitgehard.
Zuigflescariës
Zuigflescariës zit op de voorkant van de boventanden en begint met witte vlekken langs het tandvlees uiteindelijk worden de plekjes zwart of bruin, de tanden brokkelen af. Uw kind kan tandpijn krijgen. Ook als het proces nog niet zover gevorderd is kan de tandarts er weinig aan doen. Het draait er meestal op uit dat deze tandjes veel te vroeg getrokken worden.
Kinderen kunnen zuigflescariës krijgen als ze op oudere leeftijd nog flesjes krijgen. Vooral flesjes met roosvicee, ranja of kinderthee zijn grote boosdoeners en zeker wanneer het als zoethoudertje overdag gebruikt wordt. Het ergste wat je kunt doen is een flesje met zoete drank mee naar bed geven. ‘s Nachts wordt er veel minder spuug aangemaakt en het spuug zorgt er mede voor dat we geen cariës krijgen. Ook flesjes gevuld met melk zijn slecht voor het gebit. Ook van melk krijg je zuigflescariës omdat melk van nature behoorlijk veel melksuiker bevat. Het enige wat eventueel mag is een flesje met water naast het bed. Maar dit moet je niet stimuleren. Als het kind wil zuigen geef het dan een fopspeen. Wordt het kind wakker en heeft het dorst, geef het dan een beetje water uit een bekertje. Dan worden bandjes en wattenrollen verwijderd en de gelegde vulling wordt met een sneldraaiende boor in model gebracht en op hoogte gecontroleerd.
